Σημαντικά αυξημένα κατά 9,91%, σε σχέση με τον στόχο του προϋπολογισμού, ήταν τα έσοδα τουΦΠΑτον Αύγουστο με αποτέλεσμα οι εισπράξεις από τη συγκεκριμένη πηγή να καταγράφουν υπέρβαση στο διάστημα Ιανουαρίου - Αυγούστου κατά 3,01%.

Το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης εμφανίζεται ιδιαίτερα ικανοποιημένο από την εν λόγω θετική πορεία του ΦΠΑ, καθώς στον μεγαλύτερο βαθμό προήλθε από την αύξηση των εισπράξεων από τα νησιά και τις γενικότερα τουριστικές περιοχές της χώρας, γεγονός που πιστοποιεί ότι απέδωσαν καρπούς η εντατικοποίηση των ελέγχων αλλά και οι παρεμβάσεις που έγιναν όσον αφορά τον τρόπο διενέργειάς τους.

Ειδικότερα, με βάση τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, «πρωταθλήτρια» στις εισπράξεις του ΦΠΑ αναδεικνύεται η Μύκονος όπου καταγράφηκε αύξηση κατά 170,1%, ενώ πάνω από τους στόχους κινήθηκαν τα έσοδα από τον ΦΠΑ στη Ρόδο κατά 165,6%, στη Σαντορίνη 114,4%, στη Ζάκυνθο 91,2%, στην Κέρκυρα 78,6%, στα Χανιά 53,7% και στο Ηράκλειο 51,7%.

Αξίζει να σημειωθεί ότι σημαντική συμβολή στην ενίσχυση των εσόδων του ΦΠΑ έπαιξε, εκτός από την εντατικοποίηση των ελέγχων, τόσο η αύξηση των συναλλαγών με κάρτες που εμφανίζεται στην αγορά όσο φυσικά και η αύξηση των συντελεστών του φόρου που απέδωσαν περισσότερα, όπως είναι φυσικό, κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Αλλά και η απειλή των μέτρων που επιβάλλονται όταν εντοπίζονται περιπτώσεις φοροδιαφυγής, όπως «λουκέτα» και πρόστιμα, αναμφίβολα συνέβαλε ώστε να εμφανίζεται θετική εικόνα από τον ΦΠΑ τον προηγούμενο μήνα, κατ’ επέκταση και στο οκτάμηνο.

Θα πρέπει εξάλλου να αναφερθεί ότι με βάση το νέο ποινολόγιο της εφορίας το έγκλημα φοροδιαφυγής στο ΦΠΑ τιμωρείται:
* με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δύο ετών, αν το προς απόδοση ποσό του κύριου φόρου που δεν αποδόθηκε ή αποδόθηκε ανακριβώς ή επεστράφη ή συμψηφίστηκε ή εξέπεσε ή διακρατείται, υπερβαίνει ανά φορολογικό ή διαχειριστικό έτος τις 50.000 ευρώ και
* με ποινή κάθειρξης, εφόσον κατά τις ως άνω ίδιες προϋποθέσεις το ποσό του φόρου υπερβαίνει τις 100.000 ευρώ.
Επισημαίνεται δε ότι για την καταπολέμηση συνολικά της φοροδιαφυγής προβλέπεται ότι φέτος θα διενεργηθούν 52.200 έλεγχοι, με βάση το σχέδιο δράσης της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων, το οποίο μεταξύ άλλων προβλέπει:
* 15.700 μερικούς ελέγχους από τις εφορίες
* 200 υποθέσεις έρευνας φοροδιαφυγής-λαθρεμπορίου και ΦΠΑ
* 25.000 μερικούς επιτόπιους ελέγχους από τις εφορίες
* 400 ελέγχους σε μεγάλες επιχειρήσεις από το ΚΕΜΕΠ.
* 600 ελέγχους από το Κέντρο Φορολογούμενων Μεγάλου Πλούτου (ΚΕΦΟΜΕΠ)
* 3.400 πλήρεις ελέγχους από τις εφορίες
* 300 πλήρεις ελέγχους από τις εφορίες ανωνύμων εταιρειών (ΦΑΕΕ)
* 1.600 μερικούς ελέγχους από τις ΦΑΕΕ
* 2.000 ελέγχους υποθέσεων κεφαλαίου (π.χ. κληρονομιών κ.λπ.)
* τουλάχιστον 3.000 στοχευμένους μερικούς επιτόπιους ελέγχους από τις υπηρεσίες είσπραξης και διασφάλισης δημόσιων εσόδων (ΥΕΔΔΕ).

Μειωμένες οι επιστροφές του φόρου

Σε ωρολογιακή βόμβα στα θεμέλια των υγιών επιχειρήσεων αναδεικνύεται ο «στραγγαλισμός» της ρευστότητάς τους από το Δημόσιο. Εκτός από τις ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς τους προμηθευτές, που αποκλιμακώνονται μεν αλλά με ρυθμό «χελώνας» με αποτέλεσμα να ανέρχονται στα 5,5 δισ. ευρώ, υπάρχουν και οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων, που αυξήθηκαν μάλιστα τον Ιούλιο σε 1,356 δισ. ευρώ, βασικά λόγω της καθυστέρησης επιστροφής του ΦΠΑ.

Με βάση τα επίσημα στοιχεία της ΓΓΔΕ, ο αριθμός των εφοριών που καθυστερούν τις επιστροφές ΦΠΑ έχει αυξηθεί τους τελευταίους μήνες, καθώς στις 44 πλέον από τις 111 ΔΟΥ της χώρας ο μέσος χρόνος αναμονής για την επιστροφή του φόρου κυμαίνεται από ένα έως και πάνω από τέσσερα χρόνια.

Με βάση τις ισχύουσες διατάξεις, οι επιστροφές φόρων πρέπει να γίνονται εντός 90 ημερών ώστε να μη βαρύνεται με τόκους υπερημερίας το Δημόσιο, εν τούτοις το πρόβλημα παραμένει, αφού ο μέσος χρόνος αναμονής το τελευταίο διάστημα έχει αυξηθεί στις 325 ημέρες.

Η μεγαλύτερη καθυστέρηση στην επιστροφή ΦΠΑ καταγράφεται στο Κέντρο Ελέγχου Μεγάλων Επιχειρήσεων με τον μέσο χρόνο αναμονής να ανέρχεται στις 1.519 ημέρες, ενώ ακολουθούν η ΔΟΥ της Κω με μέσο χρόνο αναμονής τις 1.397 ημέρες, η ΔΟΥ στο Κιλκίς με 1.248 ημέρες, η Α’ Θεσσαλονίκης με 1.175 ημέρες, ενώ την πρώτη πεντάδα κλείνει η ΔΟΥ Παλαιού Φαλήρου με μέσο χρόνο αναμονής τις 886 ημέρες.

Συνολικά οι αιτήσεις προς πληρωμή ανέρχονται σε 7.798, συνολικού ύψους 950 εκατ. ευρώ. Από το σύνολο όμως των ανωτέρω αιτήσεων επιστροφής ΦΠΑ, οι 6.279 παραμένουν σε αναμονή άνω των 90 ημερών, με το αιτούμενο ποσό προς επιστροφή να προσεγγίζει τα 850 εκατ. ευρώ. Τις περισσότερες εκκρεμείς αιτήσεις επιστροφής ΦΠΑ έχει η ΦΑΕ Αθηνών, καθώς σε αναμονή άνω των 90 ημερών βρίσκονται 824 αιτήσεις, ενώ ακολουθούν η ΔΟΥ Βέροιας με 405 και Πλοίων Πειραιά με 285.

Από την άλλη πλευρά, οι τρεις εφορίες στις οποίες καταγράφεται σημαντική βελτίωση του ρυθμού εξυπηρέτησης των δικαιούχων επιχειρήσεων είναι οι ΔΟΥ Καλαμαριάς, Άρτας, Β’ Λάρισας.

Στον αντίποδα, οι τρεις ΔΟΥ με αρνητική μεταβολή είναι του Βύρωνα, των Θηβών και της Λαμίας.